ดัชนีตลาดหลักทรัพย์

ดัชนีตลาดหลักทรัพย์คือ ดัชนีซึ่งเป็นภาพรวมของตลาดหุ้น ซึ่งตลาดหุ้นในแต่ละประเทศก็จะมีดัชนีที่แตกต่างกันออกไป โดยมากใช้เป็นการสะท้อนภาพรวมของตลาดหุ้นในช่วงเวลานั้น โดยมากนักลงทุนจะเน้นดูที่กระดาน SET Index เป็นหลัก เนื่องจากเป็นกระดานที่สะท้อนภาพรวมของตลาดหลักทรัพย์  โดยมีหน่วยวัดดัชนีเป็น “จุด” ซึ่งดัชนี SET Index จะสะท้อนความเคลื่อนไหวของราคาหลักทรัพย์ทั้งหมดทุกตัวในตลาดหลักทรัพย์ ยกเว้นหุ้นที่ถูกขึ้นเครื่องหมาย SP เกิน 1 ปี (หยุดการซื้อขาย) รวมถึงตราสารชนิดอื่นๆที่ไม่ได้รวมเข้าไปคำนวณ

ดัชนีตลาดหลักทรัพย์ใช้วิธีการคำนวณโดยวิธีการถ่วงน้ำหนักด้วยมูลค่าตามราคาตลาด โดยการเปรียบเทียบมูลค่าของตลาดในวันปัจจุบันของหลักทรัพย์กับมูลค่าตลาดหลักทรัพย์ในวันฐานของหลักทรัพย์ คือวันที่ 30 เม.ย. 2518 วันทำการวันแรกของตลาดหลักทรัพย์ ซึ่งดัชนีมีค่าเริ่มต้นที่ 100 จุด ตลาดหลักทรัพย์ไทยเปิดทำการมาแล้วกว่า 36 ปี ผ่านร้อนผ่านหนาวมาอย่างโชกโชน และที่หนักที่สุดคงหนีไม่พ้นช่วงวิกฤตเศรษฐกิจปี 2540 (วิกฤตต้มยำกุ้ง) ที่เริ่มในประเทศไทยและลุกลามไปทั่วภูมิภาค

นอกจากนี้ยังมีดัชนี SET50 และ SET100 ซึ่งเป็นดัชนีพิเศษที่ตลาดหลักทรัพย์จัดขึ้น โดยจะคัดเลือกจากหุ้นที่มีสภาพคล่องสูงและมีพื้นฐานที่ดีเข้ามาอยู่ในกลุ่มดัชนี ซึ่งจะคัดเลือกมา 50 หรือ 100 ตัว ตามดัชนีที่กำหนด เช่นดัชนี SET50 ก็เป็นหุ้นกลุ่มที่ตลาดหลักทรัพย์คัดเลือกหุ้นมาไว้ในดัชนีนี้จำนวน 50 ตัวหรือ 100 ตัว ทั้งนี้ดัชนี SET50 / SET100 จะมีการเปลี่ยนแปลงและปรับปรุงทุกๆ 6 เดือน ซึ่งทางตลาดหลักทรัพย์จะเป็นผู้พิจารณาว่าหุ้นตัวนั้นจะอยู่ในกลุ่มนี้ต่อไป หรือถูกถอดออกตามหลักการพิจารณาตามกฎของตลาดหลักทรัพย์

ดัชนี MAI เป็นตลาดหลักทรัพย์แห่งที่สองของประเทศไทย ก่อตั้งเมื่อวันที่ 21 มิถุนายน 2542 และเปิดทำการซื้อขายวันแรกเมื่อวันที่ 17 กันยายน 2544 มีจุดประสงค์การทำงานโดยทั่วไป เหมือนกับ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) แต่ตลาด MAI จะเน้นไปที่กิจการขนาดกลางและขนาดย่อม (SME) และกิจการเกี่ยวกับนวัตกรรม โดยได้ผ่อนผันหลักเกณฑ์ต่างๆลงเช่น ทุนชำระแล้วขั้นต่ำของตลาดหลักทรัพย์กระดานหลัก (SET) คือ 200 ล้านบาท ในขณะที่ขั้นต่ำของตลาด MAI ลดลงเป็น 40 ล้านบาท เพื่อเปิดโอกาสให้กิจการขนาดเล็กที่ไม่สามารถเข้าตลาดหลักทรัพย์ได้มีหนทางในการระดมทุน ทั้งนี้การลงทุนในกลุ่มของหุ้นในกระดาน MAI สามารถซื้อขายได้ทั่วไปเช่นเดียวกับหุ้นตามปกติผ่านทางโปรแกรม Streaming ของผู้ให้บริการ

ดัชนี FTSE เป็นความร่วมมือระหว่างตลาดหลักทรัพย์กับ FTSE Group ที่ทำการคำนวณให้เป็นไปตามหลักสากล และสอดคล้องในการลงทุนของผู้ลงทุนในตลาดต่างประเทศมากขึ้น ซึ่งมีการกำหนดกลุ่มหลักทรัพย์เอาไว้อย่างชัดเจน โดยทั่วไปนักลงทุนภายในประเทศไม่ได้สนใจดัชนี FTSE เท่าใดนักเนื่องจากกำหนดรูปแบบการคำนวณและแบ่งแยกโดยมีวัตถุประสงค์เฉพาะ ซึ่งดัชนีนี้โดยมากแล้วจะใช้เป็นเครื่องมือเปรียบเทียบและวิเคราะห์หลักทรัพย์ และสามารถนำไปอ้างอิงกับการออกกองทุนหรือตราสารที่อ้างอิงกับดัชนีได้